هر از چندگاهی شرکت اینتل، IDF یا  «محفل گفتگوی اینتل» را به عنوان مکانی برای انجام مباحثات گوناگون پیرامون دیدگاه های بلند مدت در دنیای محاسبات و رایانه برگزار می نماید؛ به این امید که چنین افکار و عقاید جاه طلبانه ای را بتوان روزی در قالب طرح های تجاری به بازار مصرف تزریق نمود. امسال اما بحث اصلی این محفل بر روی موضوع جالب توجه کاهش چشمگیر انرژی مصرفی دستگاه های محاسبه گر (رایانه ها) متمرکز شده بود، به طوری که تا آستانه سال 2020 میلادی یعنی کمتر از 8 سال دیگر رایانه ها قادر باشند بدون نیاز به منبع انرژی خاصی به انجام «محاسبات منطقی» خویش بپردازند.

این در حالی است که اینتل هنوز تعریف مشخصی از عبارت «محاسبات منطقی» ارائه نکرده است. اما به اعتقاد نگارنده [اصلی این مطلب] می توان آن را کارکرد صرف درنظر گرفت. در حقیقت اضافه کردن دو عدد حقیقی را می توان یک محاسبه منطقی در نظر گرفت. و جالب اینکه محاسبه محل دقیق جغرافیایی از طریق ابزارهای GPS، برقراری تماس های تلفنی یا انجام بازی های ویدئویی همگی مصداقی بارز از محاسبات منطقی هستند.

اینکه بتوانیم هزینه مصرفی انرژی را در دستگاه هایی همچون رایانه ها به حد بسیار زیادی تقلیل داده و آن را به صفر برسانیم موضوع بسیار جذاب و جالب توجهی است. در واقع این نوآوری را می توان دسته ای از پیشرفت های فنی مورد نیاز در محصولاتی چون عینک گوگل (Google Glass) و یا هدفون های VR همانند Oculus Rift دانست.

متاسفانه اسلاید های مورد بحث در این محفل سخنی از مهمترین چالش پیش روی را به زبان نیاورده اند مواردی همچون این که همکنون انرژی لازم برای محاسبات کمتر از نصف مجموع انرژی مصرفی در یک گوشی هوشمند تلفن می باشد، بخصوص گوشی هایی که مجهز به صفحه نمایشگر با کیفیت بالای رتینا و یا LTE هستند به طرز قابل ملاحظه ای بر نرخ کلی مصرف انرژی در این ابزارها افزوده اند. و در این بین حافظه رم اضافی و باتری های با ظرفیت بالا جایگزین پردازنده های کوچکتر و اجزای کم مصرف شده اند.

جالب اینجاست که اینتل پیش از این در محفل گفتگوی سال گذشته خود به این چالش ها پرداخته بود و آن را در نمودار ویژه ای (More-than-Moore Scaling) به صورت شماتیک بررسی کرده بود. که در آن ارتباط بین مصرف امواج رادیوئی، پهنای باند موجود و قدرت سیگنال بخشی از دیاگرام کلاسیک اولر را شکل داده بودند. صفحات نمایش آینده که مبتنی بر اکسید فلزات خواهند بود، ممکن است موجب کاهش مصرف انرژی در وسیله الکترونیکی شوند، اما مطمئناً قادر نیستند این میزان مصرف را به حد صفر برسانند!

این نمودارها و دیاگرام های مرتبط با آن زیبا و جالب اند، اما نکته ای که مغفول مانده اینکه نمی توان به این ترتیب که در نمودار آمده ترانزیستورها را کوچک و کوچکتر نمود. به خاطر داشته باشید که مسائل تکنیکی چون آستانه ولتاژ و تحقیقات گسترده برای جایگزنی آنها در صفحات سیلیکونی همچنان ادامه دارد و محققان می کوشند تا روند کوچک سازی تراشه ها را دنبال کنند، اما با توجه به دشواری های فنی نمی توان همانند دهه 80 و 90 میلادی آنها را در مقیاس های دنارد کوچک نمود. آن دوره گذشته است و چیزی جز وقوع معجزه نمی تواند آن دوران را دوباره زنده کند.

تصمیمات و برنامه های شرکت اینتل از آن جهت که ناقض نقطه نظرات پیشین این کمپانی است، قدری مزحک به نظر می رسد و نمی توان انتظار داشت چنین ایده هایی یک شبه به بار نشسته و بتوانند تحولی شگرف را در این عرصه رقم زنند.

سئوال همچنان باقی است؛ آیا اینتل قادر است تا سال 2020 میلادی رایانه هایی بسازد که بدون نیاز به انرژی کار کنند؟ شاید چنین شود. اما پرسش مهمتر این است که آیا اینتل یا دیگر کمپانی های این صنعت قادر به تولید صفحه نمایش لمسی، گیرنده های رادیویی، بلندگو، دوربین یا پردازنده های صوتی هستند که در چنین دستگاه هایی قابل استفاده باشد و بدون نیاز به انرژی کار کنند؟

از سوی دیگر در حال حاضر بسیاری بر این باورند که باتری های لیتیوم-هوا (Lithium-Air) جایگزینی نهایی برای باتری های یون لیتیوم هستند، اما این اتفاق نیز برای عملی شدن، حداقل به ده سال زمان نیاز دارد.

در نظر داشته باشید که پرسش های ما بدین معنی نیستند که فناوری رشد و پیشرفت نمی کند، اما روند آن نیز رشدی منطقی دارد. به راستی که گوشی های هوشمند 2020-2018 چند سر و گردن بالاتر از پیشرفته ترین گوشی های امروزی خواهند بود، درست همانطور که قدرت پردازش رایانه های امروزی قابل قیاس با بهترین های سال 2006 نیستند.                                                                    منبع:Zoomit